یک تهدید پنهان و ماندگار در خانههای بسیاری وجود دارد: دود دستسوم سیگار. پژوهشگران آکادمی علوم چین در مطالعهای تازه هشدار دادند که این باقیماندههای سمی نه تنها ناپدید نمیشوند، بلکه میتوانند منبع مداوم آلودگی باشند. این ذرات ریز روی سطوح مختلف خانه مانند دیوارها، پردهها، مبلها و فرشها مینشینند. برخلاف دود مستقیم یا دستدوم […]
یک تهدید پنهان و ماندگار در خانههای بسیاری وجود دارد: دود دستسوم سیگار. پژوهشگران آکادمی علوم چین در مطالعهای تازه هشدار دادند که این باقیماندههای سمی نه تنها ناپدید نمیشوند، بلکه میتوانند منبع مداوم آلودگی باشند.
این ذرات ریز روی سطوح مختلف خانه مانند دیوارها، پردهها، مبلها و فرشها مینشینند. برخلاف دود مستقیم یا دستدوم که سریع پخش و رقیق میشود، این آلایندهها به سطوح میچسبند و به مرور زمان دوباره وارد هوای تنفسی میشوند.
چرا دود دستسوم سیگار خطرناکتر از تصور ماست؟
محققان چینی دریافتند که این پسماندها ثابت نمیمانند. ترکیب شیمیاییشان با گذشت زمان تغییر میکند و حتی غنیتر از نیتروژن میشود. نتیجه؟ سمیت بیشتر و ایجاد آلودگی مزمن، حتی در محیطی که هیچ بوی سیگاری احساس نمیشود.
مواد متخلخل خانه نقش کلیدی ایفا میکنند. فرشها، پارچههای مبلمان و کوسنها این ترکیبات را مانند اسفنج جذب مینمایند. سپس طی ساعتها یا حتی روزها، آنها را به آرامی آزاد میکنند. این فرآیند سه مرحله دارد: ابتدا گازهای فرار ناگهان منتشر میشوند، بعد ترکیبات نیکوتینی به طور پیوسته خارج میگردند و در نهایت، مواد شیمیایی سنگینتر به کندی رهاسازی میشوند.
این مکانیسم باعث میشود ساکنان خانه – به ویژه کودکان و افراد حساس – در معرض دوزهای پایین اما مداوم مواد سمی قرار گیرند. دانشمندان تأکید دارند که این مواجهه طولانیمدت میتواند ریسک مشکلات تنفسی، قلبی و حتی سرطان را افزایش دهد.
تفاوت دود دستسوم با انواع دیگر
بسیاری فکر میکنند ترک سیگار در خانه کافی است، اما واقعیت متفاوت است. دود دستدوم مستقیماً از سیگار روشن وارد ریه دیگران میشود و سریع پراکنده میگردد. اما دود دستسوم ماندگارتر است و مانند یک مخزن پنهان عمل میکند.
پژوهش نشان میدهد حتی تهویه قوی یا شستشوی معمولی نمیتواند کاملاً این ذرات را حذف کند. آنها در لایههای عمیقتر نفوذ کرده و با گرما، رطوبت یا حرکت هوا دوباره فعال میشوند.
چگونه از خطرات دود دستسوم سیگار در امان بمانیم؟
برای کاهش این ریسک، کارشناسان چند راهکار عملی پیشنهاد میکنند. اول، سیگار کشیدن را کاملاً خارج از خانه انجام دهید و لباسها را بعد از استعمال عوض کنید. دوم، سطوح سخت را مرتب با مواد شوینده مناسب تمیز نمایید.
برای پارچهها و فرشها، شستشوی حرفهای یا استفاده از دستگاههای بخارشوی کمککننده است. همچنین، تعویض فیلترهای هوا و افزایش تهویه طبیعی میتواند مؤثر باشد. در خانههای با سابقه سیگار، تست تخصصی آلودگی توصیه میشود.
این مطالعه چینی یادآوری میکند که ترک سیگار نه تنها برای فرد، بلکه برای تمام اعضای خانواده فایده دارد. دود دستسوم سیگار تهدیدی خاموش است که میتواند سالها پس از آخرین سیگار ادامه یابد.
در نهایت، آگاهی از این خطر پنهان میتواند انگیزهای قوی برای زندگی بدون دود باشد. سلامت خانه شروع سلامت خانواده است – و حالا میدانیم که خاموش کردن سیگار پایان ماجرا نیست.
